Eurostars-3 Call 11 — program dla innowacyjnych MŚP prowadzących własne B+R

Oba konkursy prowadzi NCBR w ramach sieci EUREKA, oba wymagają partnera zagranicznego i nie mają ograniczeń tematycznych. Różnią się jednak profilem uczestnika i charakterem procedury.

Eurostars-3 jest programem dedykowanym innowacyjnym MŚP prowadzącym własną działalność badawczo-rozwojową. Konstrukcja zakłada, że wnioskodawca ma wewnętrzne kompetencje B+R, a nie tylko zleca badania na zewnątrz. Konkurs ma ustandaryzowaną procedurę i ustalone terminy rund (call), a ocena prowadzona jest centralnie przez sekretariat Eurostars.

EUREKA w wariancie krajowym dopuszcza szersze grono uczestników — również organizacje badawcze i duże firmy w roli partnerów — i daje więcej elastyczności w konstrukcji konsorcjum.

Praktyczna wskazówka. Jeżeli projekt prowadzi MŚP z własnym zespołem badawczym i partnerem zagranicznym o podobnym profilu, Eurostars zwykle pasuje lepiej. Jeżeli konsorcjum ma bardziej złożoną strukturę albo obejmuje jednostkę naukową w istotnej roli, warto rozważyć EUREKĘ.

Alokacja i skala

NCBR przeznaczył na Call 11 kwotę 1,95 mln EUR. To pula umiarkowana, finansująca kilka projektów. Poziom wsparcia dla polskiego partnera wynika z krajowych zasad i rodzaju prac: badania przemysłowe rozliczają się według innej stawki bazowej niż eksperymentalne prace rozwojowe, a premie za wielkość przedsiębiorstwa i współpracę podnoszą intensywność do pułapu określonego przepisami.

Terminy i rygor formalny

Termin złożenia: 10 września 2026 r., godzina 13:59 czasu środkowoeuropejskiego letniego. W konkursach międzynarodowych terminy są egzekwowane co do minuty, a system zamyka się automatycznie. Przy projektach z partnerami w kilku krajach warto zaplanować złożenie z co najmniej dwudniowym zapasem — koordynacja podpisów i załączników z partnerami bywa czasochłonna.

Konkursy wymagające konsorcjum międzynarodowego mają odmienną logikę niż nabory krajowe. Cztery różnice decydują o powodzeniu.

1. Dwa poziomy oceny i dwa zestawy zasad

Wniosek składa się do sekretariatu międzynarodowego, ale finansowanie polskiego partnera pochodzi z budżetu krajowego NCBR i podlega polskim zasadom kwalifikowalności oraz pomocy publicznej. Projekt może przejść ocenę międzynarodową, a mimo to napotkać problem na etapie krajowym — na przykład gdy planowany koszt nie jest kwalifikowalny według reguł NCBR albo gdy przekroczono intensywność pomocy.

W praktyce oznacza to podwójną pracę: część merytoryczna w standardzie międzynarodowym oraz dokumentacja krajowa zgodna z wymaganiami NCBR.

2. Partner zagraniczny jest warunkiem, nie ozdobą

Konsorcjum musi być rzeczywiste. Oceniający weryfikują podział zadań, komplementarność kompetencji i wzajemną zależność partnerów. Partner „dopisany" do wniosku dla spełnienia warunku formalnego jest rozpoznawalny: ma marginalny budżet, zadania niezwiązane z rdzeniem projektu i brak wcześniejszej współpracy.

Budowa partnerstwa zajmuje miesiące. Zaczyna się od wydarzeń brokerskich, sieci Enterprise Europe Network, kontaktów branżowych albo wcześniejszych projektów. Rozpoczęcie poszukiwań partnera na kilka tygodni przed terminem zwykle kończy się słabym konsorcjum albo rezygnacją.

3. Limit udziału jednego kraju

W wielu programach obowiązuje zasada, że budżet jednego kraju nie może przekroczyć 75% całości projektu. To zabezpieczenie przed projektami formalnie międzynarodowymi, a faktycznie krajowymi. Konsekwencja praktyczna: skala projektu polskiego partnera determinuje minimalną skalę zaangażowania partnerów zagranicznych, a nie odwrotnie.

4. Prawa własności intelektualnej trzeba ustalić przed złożeniem

Umowa konsorcjum powinna rozstrzygać: prawa do wyników wspólnych i indywidualnych, dostęp do wiedzy wyjściowej każdego partnera, zasady publikacji, podział przychodów z komercjalizacji, terytorialne ograniczenia wykorzystania i tryb rozwiązywania sporów. Odkładanie tych ustaleń na etap po przyznaniu finansowania jest częstą przyczyną konfliktów, a w niektórych programach — warunkiem formalnym ocenianym już we wniosku.

Harmonogram, który trzeba odwrócić

W projektach międzynarodowych praca zaczyna się od partnerstwa i praw do wyników, a kończy na wniosku. W krajowych bywa odwrotnie. Odwrócenie tej kolejności jest najczęstszą przyczyną niepowodzeń polskich podmiotów w konkursach europejskich.

Zakres prac

• Badania przemysłowe i eksperymentalne prace rozwojowe prowadzące do rynkowego rozwiązania o celu cywilnym.
• Bez ograniczeń tematycznych.
• Wymagane wykazanie własnych kompetencji badawczych wnioskodawcy — program adresowany jest do MŚP prowadzących działalność B+R, nie wyłącznie zlecających ją na zewnątrz.

Koszty kwalifikowane

Finansowanie polskiego partnera podlega krajowym zasadom NCBR. Typowo obejmuje wynagrodzenia personelu badawczego, amortyzację aparatury, materiały i surowce, podwykonawstwo badawcze w granicach limitów, usługi zewnętrzne, wartości niematerialne i prawne oraz koszty pośrednie rozliczane ryczałtem.

Poziom wsparcia zależy od rodzaju prac i wielkości przedsiębiorstwa: badania przemysłowe mają wyższą stawkę bazową niż prace rozwojowe, a premie za wielkość firmy i skuteczną współpracę podnoszą intensywność do pułapu przewidzianego przepisami o pomocy publicznej.

Warunki dostępu

• Polskie MŚP albo grupy MŚP.
• Obowiązkowy partner z jednego z państw uczestniczących w programie Eurostars.
• Udział budżetu jednego kraju nie może przekroczyć 75% budżetu projektu.
• Cel cywilny projektu.
• Termin: 10 września 2026 r., godzina 13:59 CEST.

Dokumenty

1. Wniosek międzynarodowy w systemie Eurostars, przygotowany wspólnie z partnerami.
2. Dokumentacja krajowa NCBR zgodna z polskimi zasadami kwalifikowalności.
3. Umowa konsorcjum albo porozumienie wstępne z podziałem zadań, budżetu i praw do wyników.
4. Opis własnych kompetencji B+R — zespół, doświadczenie, wcześniejsze projekty, zaplecze.
5. Plan komercjalizacji z analizą rynku i modelem przychodowym.
6. Weryfikacja limitu 75% w podziale budżetu między krajami.
7. Dokumenty statusu MŚP i oświadczenia o pomocy publicznej.

• Brak partnera z państwa uczestniczącego w programie.
• Przekroczenie limitu 75% budżetu przypadającego na jeden kraj.
• Projekt o zastosowaniu wojskowym.
• Wnioskodawca bez własnych kompetencji badawczych — program adresowany jest do MŚP prowadzących B+R.
• Złożenie po terminie; system zamyka się automatycznie o godzinie 13:59 CEST.
• Koszty niezgodne z krajowymi zasadami kwalifikowalności NCBR.

Wiążąca jest wyłącznie dokumentacja instytucji ogłaszającej nabór: Eurostars-3 Call 11 — NCBR.

Firma, grupa i finanse

• Dokumenty rejestrowe (KRS lub CEIDG), umowa albo statut, struktura właścicielska i beneficjenci rzeczywiści.
• Status MŚP wraz z danymi przedsiębiorstw partnerskich i powiązanych, także zagranicznych. Zmiana właścicielska przed podpisaniem umowy potrafi zmienić status i intensywność pomocy.
• Sprawozdania finansowe za wymagane lata, bieżące dane księgowe, zadłużenie, prognozy i analiza płynności.
• Źródła wkładu własnego: środki własne, uchwały, promesa kredytowa lub leasingowa, dopłaty wspólników.
• Rejestr otrzymanej pomocy publicznej i de minimis z trzech lat oraz innych źródeł publicznych finansujących te same koszty.

Część badawczo-rozwojowa

• Agenda B+R: problem badawczy, niepewność technologiczna, hipotezy, zadania, metody badawcze i kryteria przerwania prac.
• Poziomy gotowości technologicznej (TRL), kamienie milowe z mierzalnymi parametrami i metodą weryfikacji, rejestr ryzyk.
• Zespół kluczowy z kierownikiem B+R i kierownikiem zarządzającym — dostępny na dzień złożenia wniosku; współpraca z osobami spoza organizacji potwierdzona umową warunkową, promesą zatrudnienia lub umową przedwstępną.
• Aparatura, laboratoria, infrastruktura badawcza i lista podwykonawców wraz z metodą ich wyboru.
• Analiza stanu techniki i benchmark rezultatu wobec rozwiązań dostępnych na rynku, z mierzalnymi parametrami przewagi.
• Prawa własności intelektualnej: patenty, licencje, know-how, prawa do wyników i kodu, zasady podziału praw w konsorcjum, analiza swobody działania (FTO).
• Plan wdrożenia wyników: rynek, model biznesowy, forma wdrożenia, termin i źródło finansowania inwestycji wdrożeniowej.

Zasady horyzontalne i zgodność

• Oświadczenia i opis zgodności z zasadą „nie czyń poważnych szkód" (DNSH), zrównoważonym rozwojem, równością szans i dostępnością.
• Zgodność z Kartą Praw Podstawowych i Konwencją o prawach osób z niepełnosprawnościami.
• Screening sankcyjny dostawców, partnerów i beneficjentów rzeczywistych.
• Potwierdzenie braku działalności wykluczonych z EFRR, GBER albo rozporządzenia de minimis.

Odpowiedz na poniższe pytania: TAK, NIE albo NIE WIEM. Test nie jest potwierdzeniem kwalifikowalności, ale pokazuje, gdzie leży realne ryzyko projektu.

1. Czy przedsiębiorstwo ma status MŚP i prowadzi własną działalność B+R?
2. Czy zidentyfikowano partnera z państwa uczestniczącego w programie Eurostars?
3. Czy udział budżetowy jednego kraju mieści się w limicie 75%?
4. Czy projekt ma cel cywilny i perspektywę komercjalizacji?
5. Czy uzgodniono z partnerami podział zadań, budżetu i praw do wyników?
6. Czy harmonogram przygotowania uwzględnia koordynację podpisów z partnerami?
7. Czy zaplanowano złożenie z zapasem czasowym przed godziną 13:59 CEST?
8. Czy zabezpieczono wkład własny i płynność na okres realizacji?

Przewaga odpowiedzi „TAK" oznacza, że projekt ma podstawy do dalszej kwalifikacji. Każde „NIE WIEM" przy statusie przedsiębiorstwa, lokalizacji, prawach do technologii, finansowaniu albo zakresie naboru wymaga wyjaśnienia przed rozpoczęciem prac nad wnioskiem. Odpowiedź „NIE" przy kryterium obligatoryjnym zwykle blokuje projekt w danym naborze — wtedy szukamy alternatywnego instrumentu.